Zbiór szkiców historycznych, których dominującym motywem są dzieje wychodźstwa polskiego. Autor, wieloletni archiwista w Stowarzyszeniu Weteranów Armii Polskiej w Ameryce, odsłania ich epizody, szczególnie te związane z początkami polskiego osadnictwa i jego wrastaniem w amerykański grunt w XIX wieku. Szczególnie ważny wątek to przywołanie różnorodnych zdarzeń, postaw, ludzkich losów, które dokumentują olbrzymie poświęcenie polskiego wychodźstwa na rzecz niepodległości Polski m.in. ochotniczy udział tysięcy ochotników w szeregach ",Błękitnej Armii", gen. Józefa Hallera. Wiele uwagi poświęca też autor polskim losom w II wojnie światowej, wzbogacając swymi szkicami historię tułaczej epopei i różnych dróg ku wolnej Polsce. Z losów przywołanych na kartach swych szkiców ludzi łagierników, sybiraków, więźniów, żołnierzy - zwykle powojennych emigrantów - historii ich życia, często niezwykłych i dramatycznych, autor wydobywa wspólny ton: głęboki patriotyzm, gotowność podejmowania różnorodnych działań ",dla ojczyzny ratowania",.
Czytaj dalej »

W pracy ukazano działalności harcerskich środowisk",niepokornych", (działających jawnie, niezależnie od władz i wbrew statutowi organizacji w ramach ZHP) i ",niezależnych", (podejmujących jawne działania harcerskie i skautowe poza ZHP), na przestrzeni lat 1980-1990 w Polsce. Rozprawa podejmuje próbę pełnego odtworzenia najważniejszych wydarzeń, ustalenia rzeczywistych struktur, form podjętej działalności oraz inicjatorów, liderów poszczególnych środowisk i wybranych przez te struktury władz krajowych. Opisuje także etapy kształtujących się relacji ",niepokornych", i ",niezależnych", z opozycją (np. NSZZ ",Solidarnośc",) i szczegółowo z Kościołem katolickim. Podejmuje ocenę zagadnienia opisu i strategii działań komunistów wobec nielegalnej działalności harcerskiej w stanie wojennym i w okresie późniejszym, aż po ",okrągły stół", i nowelizację prawa o stowarzyszeniach (marzec 1990 r.) w oparciu o nieznane dotąd archiwalia. Ustala też wzajemne relacje międzyśrodowiskowe ",niepokornych", i ",niezależnych", oraz ich strategię wobec oficjalnego krajowego ZHP, a także władz Związku Harcerstwa Polskiego poza granicami Kraju (z siedzibą władz w Londynie) i światowego skautingu. Opisuje także pionierską działalność tych struktur wobec Polaków żyjących w ZSRR i ich pomoc w odrodzeniu się polskiego harcerstwa na Litwie, Łotwie, Białorusi i Ukrainie. Jej treść oparta jest głównie na archiwaliach krajowych i zagranicznych, wielu relacjach osobowych, prasie drugiego obiegu i wydawnictwach oficjalnych.
Czytaj dalej »

Dziś trudno w to uwierzyć, ale całkiem niedawno istniało państwo, w którym dobrem luksusowym był papier toaletowy, a telewizja oferowała tylko dwa kanały! Wydawnictwo Znak zaprasza w podróż do świata, w którym ożywają takie pojęcia jak czyn społeczny, kartki żywnościowe czy Pewex. Witamy w PRL! Abecadło PRL to przewodnik pokazujący przede wszystkim obraz codziennego życia minionej epoki. Za sprawą 240 haseł z różnych dziedzin poznajemy język aparatu władzy (?aktyw?, ?współzawodnictwo pracy?), opozycji (?cztery osiem?, ?zadyma?) i społeczeństwa (?bikiniarz?, ?prywatka?). Kolejne hasła ? od ?agentury? do ?żuczka Colorado? ? składają się na bogato ilustrowane i pełne anegdot kompendium wiedzy o PRL. Znakomicie napisaną książkę uzupełnia kalendarium będące zarysem dziejów politycznych Polski Ludowej.
Czytaj dalej »

Autor, znany brytyjski historyk, odsłania kulisy mało znanego i sensacyjnego epizodu II wojny światowej. Rozbita niemal doszczętnie we Włoszech przez Mussoliniego mafia kontynuowała swoją działalność w USA, a po przystąpieniu tego kraju do wojny jej przywódcy zawarli tajny układ z władzami, na mocy którego własnymi metodami mieli zwalczać amerykańskich nazistów oraz działających w Ameryce agentów i sabotażystów nasyłanych z Trzeciej Rzeszy. Po zajęciu Sycylii, w zamian za tę współpracę alianci pozwolili, by mafia wprowadziła tam przejściowo własne rządy, które omal nie doprowadziły do oderwania wyspy od Włoch. Książka ujawnia wiele faktów, m.in. mafijne ",zlecenia", na zgładzenie czołowych nazistów, w tym także Hitlera, a także związki mafii ze służbami wywiadowczymi USA i Wielkiej Brytanii.
Czytaj dalej »

W czerwcu 1944 roku Rosjanie rozpoczęli wielką ofensywę pod kryptonimem ",Bagration",. Armia Czerwona, pomimo zdeterminowanego niemieckiego oporu, wkroczyła na terytorium Prus Wschodnich. Z czasem do zdobycia pozostał jej Królewiec, który wcześniej, w sierpniu 1944 r., doznał zniszczeń w następstwie dwóch brytyjskich nalotów bombowych. Nim zaś wojska radzieckie przystąpiły do szturmu na miasto, Hitler nakazał gen. Ottonowi Laschowi, dowódcy miejscowego garnizonu, ",walczyć do ostatniego żołnierza",. Po tygodniu ciężkiego ostrzału artyleryjskiego i krwawych, zażartych walk, 9 kwietnia 1945 r. nastąpiła kapitulacja okupiona śmiercią 60 tys. Rosjan i 50 tys. Niemców.
Czytaj dalej »

Pasjonująca książka o nieznanych szerszemu ogółowi faktach z przełomowego okresu wojny europejskiej po klęsce Francji w czerwcu l940 r. Za fasadą mniej znaczących bitew i kampanii prowadzonych na lądzie (Afryka Północna i Bałkany), morzach i w powietrzu (bitwa o Wielką Brytanię) przywódcy wielkich mocarstw toczyli grę o ostateczne zwycięstwo. Zaborcze zamiary zmuszały ich do stosowania podstępnych środków. Główną rolę odgrywała dezinformacja! Ważnym jej aktem był list Hitlera do Stalina z 14 maja 1941 r. Pisał w nim: [...] Chcę być z Panem krańcowo szczery. Obawiam się, że któryś z moich generałów świadomie odważy się na podobny konflikt, żeby ocalić Anglię od jej losu i zniweczyć moje plany. Krytyczny jest jeden miesiąc. Około 15-20 czerwca planuję rozpocząć zmasowaną dyslokację wojsk na zachód znad Pańskiej granicy. Proszę Pana o niepoddawanie się żadnym prowokacjom, które mogą mieć miejsce ze strony któregoś z moich nieodpowiedzialnych generałów[...]. Stalin tak zaufał Hitlerowi, że nawet po rozpoczęciu wojny nakazywał swoim wojskom unikać prowokacji. Spotęgowało to porażające klęski Armii Czerwonej w 1941 r. zmuszając Stalina do podjęcia pertraktacji pokojowych w lutymi 1942 r. Warunki Hitlera były jednak nie do przyjęcia.
Czytaj dalej »

Okres II wojny światowej od upadku Francji i traktatu w Compiegne do ataku III Rzeszy na Związek Radziecki jest najmniej znany. Autor ukazuje działania dyplomatyczne przywódców mocarstw i rządu polskiego oraz główne wydarzenia polityczne i militarne w ciągu tych dwunastu miesięcy. Szczególny nacisk kładzie na przedstawienie technik dezinformacji, wykorzystywanych w tym czasie na niespotykaną skalę. Autor jest znany czytelnikom z takich publikacji jak : ?Wojna fińsko-radziecka?, ?Skandynawia w II wojnie światowej?, ?Operacja ?Cytadela?.
Czytaj dalej »

Powieść z czasów cesarstwa rzymskiego Klaudia Prokula, żona Poncjusza Piłata, to jedna z najmniej znanych postaci biblijnych.Antoinette May podejmuje w Żonie Piłata barwną i przekonującą próbę odtworzenia jej losów ? losów młodej Rzymianki, która dorastała wraz z dziećmi Germanika i Agrypiny i doświadczyła wszystkiego, co mogło spotkać ludzi z ich kręgu. Dar jasnowidzenia i wielka wrażliwość na innych są w czasach śmiertelnie niebezpiecznej walki politycznej jej przekleństwem. I choć jej prorocze sny rzadko pomagają uniknąć nieszczęścia, to ten sen najważniejszy, w którym ma wizję wojny, niesprawiedliwości i zniszczenia i słyszy słowa ?umęczony pod Poncjuszem Piłatem?, wyzwala w niej wolę walki o ocalenie Jezusa. Ta osadzona w świecie intryg, pośród zaciekłej rywalizacji, rozlicznych zabójstw i groźnych niepokojów społecznych powieść dobrze oddaje atmosferę czasów panowania Tyberiusza. Antoinette May jest autorką kilku książek, pisuje regularnie do ?San Francisco Chronicle?. Jej artykuły publikowano m.in. w ?Cosmopolitanie? i ?Los Angeles Times?. Żona Piłata jest jej debiutem powieściowym.
Czytaj dalej »

Brakowało współczesnej syntezy pierwszego wieku historii franciszkańskiej. Bardzo pożyteczna praca Lazaro Iriarte (polskie wydanie: Historia franciszkanizmu, Kraków 1998), jest z konieczności syntetyczna, ponieważ obejmuje całą historię franciszkanów do roku 1975. Praca R. Mansellego wypełnia ewidentny brak. Jest bardzo dobrze napisana książką wprowadzającą czytelnika w końcowe stulecie średniowiecza, które stało się świadkiem bujnego rozkwitu w wymiarze ludzkim, artystycznym i religijnym, zanim nastał jego gwałtowny zmierzch. Przewodnikiem pewnym po tej interesującej epoce jest Raoul Manselli, który po dwudziestu latach od swej śmierci nadal wydaje liczne owoce świadczące o jego szeroko zakrojonej działalności pisarskiej, niezmordowanej pracy badawczej, gorącej pasji do historii. Niniejszym dzieło, które publikujemy, odnosi się do okresu, który Manselli zbadał w jego wielu aspektach i momentach. Autora przedstawia nam nie tyle ciąg następujących po sobie faktów, ile własną interpretację owych pierwszych stu lat obecności franciszkanów w historii. Manselli musi zmierzyć się z dylematami spowodowanymi rozwojem Zakonu, który spowodował znaczne odejście od stylu życia pierwotnej wspólnoty minorytów. I wydaje mu się, że zawsze powinien odnosić całość zjawiska do osoby założyciela: ?W samym Franciszku powinniśmy szukać pierwszej przyczyny tego, co wydaje nam się najistotniejszą dialektyką fenomenu franciszkańskiego w jego rozmaitych rozgałęzieniach i poszczególnych przejawach. Powinniśmy mieć w nim punkt odniesienia precyzyjny i jednoznaczny, ale także otwarty na wymagania momentu historycznego, w jakim jego życie się dokonywało w nieustannym wysiłku godzenia ideału i rzeczywistości. Zmaganie to owocuje w całej historii franciszkańskiej owym niepokojem, napięciem, procesem nieustannego dopasowywania, którego żaden inny zakon nigdy nie doświadczył, ale który jest także potwierdzeniem nigdy nie gasnącej witalności, jeszcze bardziej uderzającej, gdy spojrzymy ile pojedynczych osób czy całych zakonów przejęło od Franciszka z Asyżu lub z franciszkanizmu ten czy inny aspekt, ten czy ów kierunek. Z tych wszystkich powodów szczególnie znaczący jest pierwszy wiek historii Zakonu Braci Mniejszych, gdy bliski był jeszcze żywy przykład ojca i założyciela i kiedy trudniejszy był proces włączania się w organizm Kościoła, owszem, tysiącletni już, ale przeżywający ciężki kryzys targany rozmaitymi sprzecznymi siłami, takimi jak świadomość narodowa wielu królestw europejskich, ich organizowanie się dynastyczne i terytorialne, autonomistyczne tendencje przynajmniej niektórych kościołów lokalnych czy, wreszcie, różne schizmy i ich reperkusje w życiu religijnym Zachodu. Osobno powinniśmy rozważyć z uwagi na ich szczególny i ściśle określony wpływ herezje, które w swojej różnorodności i wielości towarzyszyły życiu Kościoła począwszy od XI wieku, a przeciw którym Zakon Braci Mniejszych występował energicznie i skutecznie osiągając znaczące rezultaty?. Jest to lekcja historii, ale także klucz do zrozumienia i ukochania całej epoki średniowiecza poprzez jeden z jej najbardziej głośnych przejawów.
Czytaj dalej »

Książka napisana z wielkim historycznym rozmachem. Opowiada wspaniałe historie wielkich przyjaźni, niemal wyłącznie między mężczyzną i kobietą, które w znaczący sposób odbiły się na życiu Kościoła i kulturze w różnych momentach historii. Tym duchowym przyjaźniom na przestrzeni wieków nie udało się uniknąć znaków zapytania, nieporozumień a nawet podejrzeń, pytań: czy autentyczne doświadczenie przyjaźni między kobietą i mężczyzną jest możliwe, czy może oznaczać wspólną drogę ku świętości?
Czytaj dalej »

Podręcznik obejmuje historię gospodarczą powszechną XIX i XX w. Autor przedstawił: genezę gospodarki rynkowej, rozwój kapitalizmu wolnokonkurencyjnego (do 872 r.), monopolizację gospodarki (1874-1914), gospodarkę w czasie I wojny światowej (1914-1918), gospodarkę radziecką (1917-1941), świat kapitalistyczny w latach 1918-1939, gospodarkę światową w okresie II wojny światowej (1939-1945) i jej powojenną odbudowę (1945-1949), rozwój gospodarczy w latach 1950-1973, kryzysy gospodarcze w latach 70. i 80. XX w. oraz transformację i globalizację w latach 90. XX w.
Czytaj dalej »

Przejęcie władzy przez Juliusza Cezara zapoczątkowało cykl przemian. Doprowadziły one do całkowitej zmiany ustroju starożytnego Rzymu, który z republiki stał się cesarstwem, rządy senatu i ludu przeszły de facto w ręce jednej osoby, a ",respublica", zmieniła się w prywatną własność jednego rodu. Dwie patrycjuszowskie rodziny, połączone małżeńskimi aliansami w jeden potężny ród, rządziły państwem przez stulecie, aż do upadku przywiodła je własna pycha i żądza władzy. Pod ich panowaniem kraj znakomicie prosperował, znacznie powiększył swoje terytorium, prowadził szeroko zakrojoną ekspansję na terenach Europy, Azji Mniejszej, Afryki. Ciemniejszą stroną tych rządów były masowe czystki, proskrypcje, które pochłonęły setki ofiar, początek dewaluacji waluty. Autor w niezwykle barwny sposób opisuje, jak powstawała pierwsza dynastia Rzymu.
Czytaj dalej »

W 1653 r. mijało pięć lat od wybuchu powstania kozackiego pod wodzą Bohdana Chmielnickiego, które doprowadziło do ogromnych zniszczeń na Ukrainie i niemalże sparaliżowało politykę zagraniczną Rzeczypospolitej. Wzrost potęgi Kozaczyzny, a zarazem chęć umocnienia jej niezależności od Polski, skłoniły Chmielnickiego do podjęcia próby podporządkowania przyjaznej Polsce Mołdawii. Drogą do tego było wymuszone małżeństwo syna Chmielnickiego z córką hospodara mołdawskiego w 1652 r. Powstała sytuacja nie do przyjęcia zarówno dla Polski, jak i sąsiadów Mołdawii Siedmiogrodu i Wołoszczyzny. W 1653 r. państwa te podjęły wspólną akcję zbrojną przeciw Kozakom, dążąc do ich usunięcia z Mołdawii. Decydujące znaczenie w powodzeniu tej kampanii miał udział dywizji polskiej pod wodzą Jana Kondrackiego, która walnie przyczyniła się do zdobycia bronionej przez młodego Chmielnickiego Suczawy. Akcja ta była jedynym pozytywnym skutkiem nieudanej wyprawy żwanieckiej przeciw Kozakom, która miała zdławić powstanie. Pomimo tego pozostała ona niemal nieznana historiografii, która bazowała na przestarzałych opracowaniach z XIX w. Niniejsza książka, wykorzystująca nowe źródła oraz opracowania zagraniczne, stara się wypełnić tę lukę.
Czytaj dalej »

Arystokracja, jako grupa decydująca przez wieki o polityce, gospo­darce i kulturze, zawsze wzbudzała zainteresowanie badaczy. Życie rezydencji magnackich, ulubiony sposób spędzania wolnego cza­su, zainteresowania, mentalność, widzenie własnej roli w społeczeń­stwie i sposób wpływania na jego życie i losy to sprawy, z którymi warto się zaznajomić. W tym celu najlepiej zwrócić uwagę na rejony ze znacznymi skupiskami arystokratycznych siedzib. Na Dolnym ŚląÂ­sku takimi miejscami są przede wszystkim okolice Wałbrzycha, Świd­nicy i Jeleniej Góry, gdzie do dziś znajduje się wiele pałaców, które w minionych dwóch wiekach należały do najwybitniejszych rodów śląskich powiązanych koligacjami i więzami towarzyskimi z europej­skimi dworami królewskimi i cesarskimi. Kotlina Jeleniogórska i jej okolice, doskonale nadawały się zarówno do letniego, jak i zimowego wypoczynku. Już na przełomie XVIII i XIX w. swoje rezydencje miało tu kilka rodzin z kręgu arystokracji związanej w dużym stopniu z berlińskim dworem Hohenzollernów. Karl Georg Heinrich hr. von Hoym i Friedrich Wilhelm hr. von Reden byli jedny­mi z pierwszych pruskich wyższych urzędników państwowych, którzy w okolicach Jeleniej Góry stworzyli dla siebie miejsca wypoczynku, a hr. von Reden również wzorcowe gospodarstwo. Jednak znacznie większe­go znaczenia nabrały tereny Kotliny Jeleniogórskiej z chwilą nabycia w 1822 r. Karpnik przez ks. Wilhelma, brata króla pruskiego, a w latach trzydziestych Mysłakowic i Wojanowa przez samego króla Frydery­ka Wilhelma II. Od tego czasu wielu ludzi przybywało tu ze snobizmu, chcąc znaleźć się blisko króla i dworu. W Karkonoszach być wypadało - jeśli nie na stałe, to przynajmniej z wizytą, w kurorcie lub turystycznie. Jak piszał Ryszard Kincel, ",nikt ze znanych ówcześnie ludzi nie oparł się zatem modzie odwiedzenia gór, kędy stąpali od czasu do czasu król, książęta domu panującego lub ich rodziny",. Niniejsza praca dotyczy zasadniczo tych rodów, które były blisko związane z królewskim rodem, oraz rezydencji, które wyróżniały się swoją substancją zabytkową, architekturą, zbiorami w nich zgromadzonymi albo wiązały się z wybitnymi dla dziejów Kotliny Jeleniogórskiej postaciami i zdarzeniami historycznymi. Romuald M. Łuczyński
Czytaj dalej »

Dolny Śląsk w powieściach Olgi Tokarczuk. Próba dialogu? Współczesne użycie historii Dolnego Śląska w mediach na przykładzie Gazety Wyborczej Polsko-niemiecka walka narodowościowa na Górnym Śląsku Kłopot z pozytywnym stereotypem, czyli o doświadczeniach własnych badacza historii stosunków międzynarodowych
Czytaj dalej »

Ćwierć wieku przeleżał ten Raport w archiwum Ośrodka Badań Prasoznawczych- od roku 1990 jednostki organizacyjnej Uniwersytetu Jagiellońskiego - wprawdzie niezamknięty przed zainteresowanymi, ale dostępny tylko w postaci maszynopisu. A jest to dokument znacznej wartości z wielu względów.
Czytaj dalej »

Prezentowana książka opisuje dzieje ludności niemieckiej zamieszkującej ziemie czeskie, począwszy od roku 1848, gdy po raz pierwszy dały tam o sobie znać konflikty narodowościowe, aż po wysiedlenie Niemców w 1948 r. Autor porusza takie zagadnienia, jak: konflikty czesko-niemieckie przed I wojną światową i próby ich rozwiązania, sytuacja mniejszości niemieckiej w międzywojennej Czechosłowacji, rola Niemców czeskich w polityce okupacyjnej III Rzeszy, przebieg wysiedleń po 1945 r. Koncentruje swą uwagę przede wszystkim na I wojnie światowej i dwudziestoleciu międzywojennym, który to okres omówiony jest w głównej mierze na materiałach źródłowych. Czasy habsburskie oraz wydarzenia po 1938 r., opisane są natomiast na podstawie innych opracowań.
Czytaj dalej »

Najpopularniejsza synteza historii XIX wieku! Omawiając lata 1789-1870 podręcznik przedstawia sprawę polską na tle wydarzeń międzynarodowych (m.in. rozbiory, powstanie styczniowe), rewolucje we Francji, okres napoleoński, układ sił w Europie w dobie Świętego Przymierza, Wiosnę Ludów (Francja, Niemcy, Austria, Włochy, Prusy, Węgry, Portugalia, Hiszpania, Belgia, Dania, Szwecja, Wielka Brytania, Półwysep Bałkański), sprawę chłopską i robotniczą (socjalizm), rozwój nauk przyrodniczych, techniki i przemysłu, ruchy narodowe i tajne organizacje polityczne, wojnę krymską i jej następstwa, sprawę zjednoczenia Niemiec, ruch kolonialny państw europejskich, wojnę francusko-niemiecką 1870-71 roku, a także zjednoczenie Niemiec i Włoch. Książka zawiera: ? mapy, ? interesujące ilustracje, ?indeksy - osób, nazw geograficznych i etnicznych. Nowe, uzupełnione wydanie opatrzone zostało: ? zaktualizowaną bibliografią, ? tablicami synchronicznymi, ? zestawem zagadnień egzaminacyjnych.
Czytaj dalej »

Pozycja z serii Lubelska Biblioteka Staropolska. Wprowadzenie i opracowanie: Michał Kuran. Kazania pogrzebowe upamiętniające księcia Janusza Wiśniowieckiego to przykład interesującego zjawiska kultury baroku. Kreowanie wzorca osobowego, opis trudnej do zaakceptowania współcześnie sztuki umierania, ukazanie odchodzenia w ramach ówczesnego obyczaju i w kontekście dawnej kultury słowa - to zalety poznawcze tych odległych w czasie tekstów będących też przykładem, świetnych kazań okolicznościowych i prozy staropolskiej.
Czytaj dalej »

Praca wybitnego historyka amerykańskiego jest syntezą prezentującą narodziny nowej Europy w jej związkach ze światem bizantyńskim, arabskim i barbarzyńskim (spoza dawnych granic cesarstwa rzymskiego). Autor szuka wyjaśnienia pochodzenia średniowiecznej kultury europejskiej, zjawisk i związków ekonomicznych, urbanizacji, sił napędzających handel, powstania i utrwalania się władzy centralnej czasów karolińskich. Praca, wydana przez Cambridge University Press w 2001 roku, jest uznawana w środowisku historyków za otwarcie nowej metodologii w badaniach mediewistycznych. Książka przeznaczona dla studentów i pracowników naukowych wydziałów historycznych oraz pokrewnych kierunków humanistycznych: prawa, nauk politycznych, europeistyki, kulturoznawstwa, archeologii oraz studentów ekonomii, a także osób o wykształceniu humanistycznym zainteresowanych historią.
Czytaj dalej »